Σε παράνομες και αντισυνταγματικές διατάξεις στηρίχθηκε η δημοσιονομική προσαρμογή του πρώτου και δεύτερου μνημονίου, καθώς σχεδόν όλες οι περικοπές των αποδοχών που προέβλεπαν οι σχετικοί νόμοι που ψηφίστηκαν το 2012 και 2013 σταδιακά καταπίπτουν στα δικαστήρια και οι παθόντες δικαιώνονται.
Ήδη η τωρινή κυβέρνηση από το 2015 που έχουν εκδοθεί οι δικαστικές αποφάσεις έχει επιστρέψει αρκετές εισοδηματικές παροχές που κόπηκαν από το 2012, ενώ έχει δρομολογήσει για το τέλος του 2018 και την επιστροφή των παράνομων περικοπών στα ειδικά μισθολόγια ένστολων, γιατρών και καθηγητών.
Το κόστος θα καλυφθεί από το υπερπλεόνασμα του προϋπολογισμού, το οποίο επιτεύχθηκε και το 2017 και φέτος, ενώ σε διαφορετική περίπτωση που δεν θα υπήρχαν υπερβάσεις των πλεονασμάτων, δεν θα υπήρχε η δυνατότητα. Υπενθυμίζεται ότι παλαιότερα, στις δεκαετίες του 1990 και του 2000 οι επιστροφές αναδρομικών, γινόταν με ομόλογα του Ελληνικού Δημοσίου.
Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια, το πλήθος των αποφάσεων των ανωτάτων δικαστηρίων, οι οποίες βγάζουν αντισυνταγματικές τις περικοπές των μισθών και των συντάξεων, αναδεικνύουν και την προχειρότητα κατάρτισης των νόμων με τους οποίους έγιναν οι περικοπές και τη σπουδή να επιτευχθούν οι στόχοι των προϋπολογισμών οι οποίοι και δεν επιτεύχθηκαν!
Οι ελπίδες για τα “δώρα”
Μια απόφαση του μονομελούς Πρωτοδικείου της Θεσσαλονίκης, σε συνδυασμό και με παλαιότερη απόφαση του ΣτΕ του έτους 2015, φέρεται πως ανοίγει το δρόμο και για την επιστροφή και των δώρων Χριστουγέννων, Πάσχα και επιδόματος αδείας, τα οποία περικόπηκαν από το 2012 στους συνταξιούχους.
Επειδή ωστόσο πρόκειται απλά για μια απόφαση πρωτοδικείου, απαιτείται αρκετός χρόνος μέχρι να τελεσιδικήσει η υπόθεση και να δικαιωθούν οι συνταξιούχοι.
Στο πλαίσιο αυτό χρειάζεται προσοχή και υπομονή από τους δικαιούχους, αλλά και να μην πέφτουν θύματα δικηγόρων που υπόσχονται «άμεσες λύσεις». Η απόφαση του πρωτοδίκη Θεσσαλονίκης βασίστηκε στην απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας (11/6/2015), η οποία επέτρεψε σε όσους είχαν ήδη ασκήσει προσφυγές προ της 11/6/2015, να αξιώσουν αναδρομικά τις κριθείσες ως αντισυνταγματικές περικοπές και για τα προηγούμενα έτη. Οσοι κινήθηκαν δικαστικά, μετά την απόφαση του ΣτΕ, μπορούν να αξιώσουν επιστροφή των αντισυνταγματικών περικοπών στις συντάξεις τους, από 11/6/2015 και μετά.
Οι περικοπές που ακυρώθηκαν
Διευκρινίσεις Αχτσιόγλου για την επιστροφή αναδρομικών σε συνταξιούχους
Στη δικαστική απόφαση σχετικά με τις περικοπές των δώρων συνταξιούχου το 2012 αναφέρθηκε σε συνέντευξή της στο “Πρώτο Πρόγραμμα 105,8” η υπουργός Εργασίας Έφη Αχτσιόγλου. Παράλληλα αναφέρθηκε, μεταξύ άλλων, για τα δημοσιονομικά δεδομένα του Ενιαίου Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης, τις τρέχουσες εξελίξεις και τις επόμενα βήματα της κυβέρνησης αναφορικά με τον κατώτατο μισθό και την μείωση των ασφαλιστικών εισφορών.
“Αυτό που έκρινε η συγκεκριμένη απόφαση δεν είναι κάτι καινούργιο. Το Συμβούλιο της Επικρατείας το 2015 είχε βγάλει μία απόφαση–πιλότο από την έκδοσή της και για το μέλλον, σύμφωνα με την οποία οι περικοπές που έγιναν το 2012 ήταν αντισυνταγματικές. Επίσης, είχε πει ότι, όσες αγωγές είχαν ήδη ασκηθεί, άρα μιλάμε για αγωγές οι οποίες είχαν ασκηθεί, μέχρι το 2015, πριν από την κρίση του ΣτΕ, αυτές προφανώς δικάζονται κανονικά και σε αυτές το ΣτΕ υπέδειξε να ακολουθηθεί η κρίση που το ίδιο είχε διαμορφώσει. Οι αγωγές που έχουν ασκηθεί, μέχρι το 2015, κατά πάσα πιθανότητα, θα ευδοκιμήσουν, διότι το Συμβούλιο της Επικρατείας είχε δώσει σαφή κατεύθυνση και προφανώς το ελληνικό κράτος, το ελληνικό δημόσιο, συμμορφώνεται με τις αποφάσεις της δικαιοσύνης. Αλλά, προσοχή, αφορά αγωγές οι οποίες έχουν ασκηθεί, πριν από την κρίση του ΣτΕ. Από τη δική μας πλευρά, η κυβέρνηση το 2016 προχώρησε στην ασφαλιστική μεταρρύθμιση, η οποία εναρμονίστηκε πλήρως με την κρίση του ΣτΕ, δηλαδή έθεσε καινούργιους ενιαίους κανόνες για όλους τους ασφαλισμένους, για όλους τους συνταξιούχους, χωρίς διακρίσεις, προστατεύοντας τα καταβαλλόμενα ποσά των συντάξεων” δήλωσε η υπουργός Εργασίας.
Η κ. Αχτσιόγλου σημείωσε ότι, όσο βελτιώνονται τα δημοσιονομικά δεδομένα και τα οικονομικά του Ενιαίου Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (ΕΦΚΑ), ο οποίος, αυτήν τη στιγμή, έχει διαμορφώσει ένα σημαντικό πλεόνασμα, προφανώς θα γίνονται συνεχώς θετικές παρεμβάσεις υπέρ των ασφαλισμένων και των συνταξιούχων. “Η αποκατάσταση βασικών πληγμάτων που υπέστησαν οι συνταξιούχοι την περίοδο 2010-2014 γίνεται σταδιακά. Ήδη, αποκαθιστούμε πληγές του παρελθόντος. Στα τέλη του 2017, επιστρέψαμε στους συνταξιούχους παρανόμως παρακρατηθείσες εισφορές υγείας που έγιναν από προηγούμενες κυβερνήσεις. Επίσης, διορθώσαμε την παρακράτηση υπέρ ΑΚΑΓΕ στις επικουρικές συντάξεις και επιστρέψαμε τα αναδρομικά, στα μέσα του 2018. Άρα, κάθε στιγμή που έχουμε και λίγο οικονομικό περιθώριο, αμέσως προβαίνουμε σε διορθωτικές παρεμβάσεις” συμπλήρωσε η ίδια.
Παράλληλα, η υπουργός Εργασίας τόνισε ότι, τα τελευταία 3,5 χρόνια, η ανεργία έχει μειωθεί κατά περίπου επτά ποσοστιαίες μονάδες. Αναφερόμενη στα προγράμματα καταπολέμησης της ανεργίας, είπε ότι έχουν σχεδιαστεί συγκεκριμένα βήματα από τώρα μέχρι και το πρώτο τρίμηνο του 2019. “Πρόκειται για 11 προγράμματα, συνολικού προϋπολογισμού 632 εκατ. ευρώ, τα οποία θα καλύψουν συνολικά 88.500 ανέργους. Το καινοτόμο στοιχείο τους είναι ότι επικεντρώνονται στους νέους με υψηλά προσόντα και εγγυώνται μισθούς πολύ ανώτερους του σημερινού κατώτατου μισθού. Προφανώς, υπάρχουν και προγράμματα που καλύπτουν ανθρώπους μεγαλύτερης ηλικίας και χαμηλότερων προσόντων” διευκρίνισε.
Ο κατώτατος μισθός και η μείωση των ασφαλιστικών εισφορών
Υπογραμμίζοντας ότι έχει επιταχυνθεί και ξεκίνησε ήδη η διαδικασία αύξησης του κατώτατου μισθού, τόνισε ότι, τον Γενάρη, θα ληφθεί η απόφαση για την αύξηση του κατώτατου μισθού και την ταυτόχρονη κατάργηση του υποκατώτατου μισθού για τους νέους κάτω των 25 ετών. Ανέφερε δε ότι έχουν ήδη επεκταθεί επτά κλαδικές συλλογικές συμβάσεις εργασίας, γεγονός που “σημαίνει αύξηση μισθών για δεκάδες χιλιάδες εργαζόμενους”.
Η κ. Αχτσιόγλου δήλωσε ότι, εντός του Νοεμβρίου, θα κατατεθεί το νομοσχέδιο για τη μείωση των ασφαλιστικών εισφορών σε ελεύθερους επαγγελματίες, αυτοαπασχολούμενους και αγρότες. “Από 1/1/2019, η εισφορά για κύρια σύνταξη από το 20% που είναι σήμερα θα μειωθεί στο 13,3%. Δηλαδή το ασφάλιστρο μειώνεται κατά περίπου 35%. Ειδικά, για τους επιστήμονες (δικηγόρους, γιατρούς, μηχανικούς) υπάρχει και μία πρόσθετη ελάφρυνση σε ό,τι αφορά το ασφάλιστρο για επικούρηση και εφάπαξ, όπου εκεί όλοι πια θα πληρώνουν το κατώτατο ποσό των 64,5 ευρώ. Ειδικά, γι’ αυτήν την ελάφρυνση, στο επικουρικό και το εφάπαξ, η ισχύς θα είναι αναδρομική από 1/1/2017” διαβεβαίωσε η κ. Αχτσιόγλου.
Τέλος, η υπουργός Εργασίας σημείωσε ότι βρισκόμαστε σε μία στιγμή στην οποία έχει διαμορφωθεί ένα θετικό κλίμα και στην Ευρώπη, στους εταίρους μας, σε σχέση με το ζήτημα της απομείωσης της προσωπικής διαφοράς για το 2019. “Φαίνεται να αποδέχονται τα βασικά επιχειρήματα που πλέον είναι δεδομένα και είχαμε υποστηρίξει. Δηλαδή ότι το μέτρο της απομείωσης της προσωπικής διαφοράς δεν είναι αναγκαίο ούτε διαρθρωτικά για το ασφαλιστικό σύστημα- αυτό πια το έχουν αποδεχτεί ρητά, το έχουν δηλώσει επισήμως, ότι δεν το αναγνωρίζουν ως αναγκαίο διαρθρωτικά -ενώ και δημοσιονομικά πια, δηλαδή σε σχέση με το εάν επιτυγχάνουμε τους στόχους μας, συγκλίνουν πολύ τα δεδομένα μας. Κάθε μέρα που περνάει, συγκλίνουμε όλο και περισσότερο και στο δημοσιονομικό. Δηλαδή στο ότι μπορούμε να πετύχουμε τους στόχους, χωρίς την απομείωση της προσωπικής διαφοράς. Άρα, έχει διαμορφωθεί ένα θετικό κλίμα, για να μην επιβαρυνθούν περαιτέρω οι συνταξιούχοι το 2019” σχολίασε η υπουργός Εργασίας.
Αναδρομικά μέχρι €28.000(!) σε ένστολους, εκπαιδευτικούς και γιατρούς του ΕΣΥ
Αναδρομικά μέχρι και 28.000 ευρώ θα λάβουν οι ένστολοι των Σωμάτων Ασφαλείας, πάνω από 18.000 ευρώ οι καθηγητές πανεπιστημίου και περίπου 2.800 ευρώ, οι γιατροί του ΕΣΥ, μετά τις αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας που ακύρωσαν τις περικοπές που είχαν επιβληθεί από την 1η Αυγούστου 2012.
Όπως εξήγγειλε ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας από την 83η ΔΕΘ, η κυβέρνηση αποφάσισε να εφαρμόσει τις αποφάσεις της δικαιοσύνης και να επιστρέψει τα ποσά που παρανόμως παρακρατήθηκαν.
Οι μειώσεις είχαν επιβληθεί με τον νόμο 4093/2012, της κυβέρνησης Σαμαρά-Βενιζέλου, από την 1η-8-2012, αλλά επειδή κρίθηκαν αντισυνταγματικές θα πρέπει να αποδοθούν στους δικαιούχους τα ποσά, που «κουρεύτηκαν», σε βασικούς μισθούς και επιδόματα, με βάση τα καθεστώτα των ειδικών μισθολογίων.
Σε πρώτη φάση, οι μειώσεις ακυρώθηκαν και από την 1-1-2018 οι αποδοχές αποκαταστάθηκαν στα επίπεδα προ των περικοπών, ενώ μέχρι τέλους του έτους θα καταβληθούν και τα αναδρομικά που αναλογούν από την 1-8-2012 έως και τις 31-12-2017.
Ωστόσο πρέπει να σημειωθεί ότι δεν θα λάβουν όλοι αναδρομικά από την 1-8-2012 καθώς οι αποφάσεις των δικαστηρίων, για ορισμένες κατηγορίες όπως είναι οι γιατροί του ΕΣΥ δεν προβλέπουν αναδρομικά από τότε, καθώς οι δικαστικές αποφάσεις δικαίωσαν τους προσφεύγοντες και δεν έχουν γενική εφαρμογή.
Τι θα πάρουν οι ένστολοι
Περισσότερο κερδισμένοι στη δικαστική διαμάχη με το Δημόσιο, είναι οι στρατιωτικοί, οι αστυνομικοί, οι λιμενικοί και οι πυροσβέστες, οι οποίοι δικαιώθηκαν πλήρως και έχουν ήδη λάβει σε μηνιαίες δόσεις τα αναδρομικά που αντιστοιχούν στο 50% των περικοπών που επιβλήθηκαν από την 1η-8-2012. Επιπλέον, το Δημόσιο οφείλει να τους καταβάλει ακαθάριστα ποσά αναδρομικών από 643,60 έως και 27.903 ευρώ τα οποία αντιστοιχούν στο υπόλοιπο 50% των περικοπών σε βασικούς μισθούς και επιδόματα που τούς επιβλήθηκαν την περίοδο από την 1η-8-2012 έως την 31η-12-2017.
Επίσης δικαιούνται και προσαύξηση της «προσωπικής διαφοράς» που λαμβάνουν κάθε μήνα από τον Ιανουάριο του τρέχοντος έτους λόγω εφαρμογής νέου μισθολογίου αναδρομικά από την 1η-1-2017, επί των ακαθαρίστων μηνιαίων αυξήσεων που προκύπτουν, για την περίοδο από 1-8-2012 έως 31-12-2017. Ο λόγος είναι η επιβεβλημένη πλήρης αποκατάσταση των αποδοχών τους στα επίπεδα του Ιουλίου του 2012.
Δηλαδή, σύμφωνα με τις αποφάσεις του Σ.τ.Ε. για τους ένστολους, η αποκατάσταση των αποδοχών πρέπει να γίνει αναδρομικά από τότε που ξεκίνησαν οι αντισυνταγματικές περικοπές του ν. 4093/2012, δηλαδή από την 1η-8-2012 για συνολικό χρονικό διάστημα 73 μηνών.
Τα αναδρομικά που δικαιούται ο Αρχηγός ΓΕΕΘΑ ανέρχονται σε περίπου 28.000 ευρώ, του ταξίαρχου, σε 12.500 ευρώ, του ταγματάρχη σε 10.500 ευρώ, του λοχαγού σε 6.000 ευρώ και του υπολοχαγού σε 3.700 ευρώ.
Οι γιατροί του ΕΣΥ
Οι γιατροί του ΕΣΥ δικαιώθηκαν μεν αλλά, όχι για αναδρομικά από τον Αύγουστο του 2012, καθώς οι αποφάσεις του ΣτΕ δεν έχουν γενική εφαρμογή. Αναλυτικότερα, οι γιατροί ου ΕΣΥ δεν δικαιούνται αναδρομικά για το χρονικό διάστημα από την 1η-8-2012 έως την 28η-2-2018, αλλά μόνο από τον Μάρτιο του 2018 μέχρι σήμερα. Η απόφαση του Σ.τ.Ε. με την οποία κρίθηκαν και γι’ αυτούς αντισυνταγματικές οι περικοπές που επιβλήθηκαν από την 1-8-2012 επί των βασικών μισθών και επιδομάτων τους, βάσει του ν. 4093/2012, προβλέπει ότι η αποκατάσταση των αποδοχών στα επίπεδα προ των περικοπών του ν. 4093 πρέπει να γίνει για όλους του ιατρούς του Ε.Σ.Υ. μετά την 26η Φεβρουαρίου 2018 που είναι η ημερομηνία δημοσίευσης της συγκεκριμένης απόφασης.
Αναδρομικά περισσότερων ετών δικαιούνται μόνο οι 4 γιατροί που προσέφυγαν στο Σ.τ.Ε., οι οποίοι και θα λάβουν αναδρομικά από τον Οκτώβριο του 2014 έως και σήμερα.
Το μέγιστο ποσό των αναδρομικών που θα λάβουν οι γιατροί του ΕΣΥ φτάνει στα 2.800 ευρώ, ενώ πολύ περισσότερα είναι εκείνα που θα λάβουν οι γιατροί που προσέφυγαν και δικαιώθηκαν.
Αξιοσημείωτο είναι πως το Σ.τ.Ε. αιτιολόγησε την απόφασή του να μην επιτρέψει την καταβολή αναδρομικών στο σύνολο των γιατρών, επικαλούμενο το «δημόσιο συμφέρον» και ειδικότερα «την οξυμένη δημοσιονομική κρίση και την κοινώς γνωστή ταμειακή δυσχέρεια του ελληνικού κράτους». Το Ανώτατο Δικαστήριο φαίνεται ότι κατά την εκδίκαση της προσφυγής, έλαβε υπόψη του τις παρεμβάσεις των εκπροσώπων του Δημοσίου με τις οποίες γνωστοποιήθηκε εγγράφως ότι ο αριθμός των ιατρών του Ε.Σ.Υ. ανερχόταν σε 21.300 στο τέλος του 2014 και σε 18.019 τον Σεπτέμβριο του 2015 και, βάσει των στοιχείων αυτών, έκρινε ιδιαίτερα υψηλό το δημοσιονομικό κόστος τυχόν αποκατάστασης των αποδοχών όλων των ιατρών του Ε.Σ.Υ. αναδρομικά από την 1η-8-2012.
Οι καθηγητές ΑΕΙ-ΤΕΙ
Οι καθηγητές των ΑΕΙ και των ΤΕΙ και γενικά τα μέλη του Διδακτικού και Ερευνητικού Προσωπικού θα λάβουν αναδρομικά από την 1η-1-2015, ημερομηνία που δημοσιεύθηκε η απόφαση του Σ.τ.Ε. με την οποία έγινε δεκτή η προσφυγή τριών καθηγητών κατά των περικοπών του ν. 4093/2013 και όχι από την 1-8-2012.
Μόνο οι τρεις καθηγητές που προσέφυγαν δικαιούνται πλήρους αποκατάστασης των αποδοχών τους αναδρομικά από την 1η-8-2012.
Πάντως τα αναδρομικά που θα λάβουν οι καθηγητές φτάνουν μέχρι και στο ποσό των 18.000 ευρώ.
 |
Διαπιστευμένο Μέλος στο Μητρώο Online Media του Υπουργείου Ψηφιακής Πολιτικής, Τηλεπικοινωνιών και Ενημέρωσης
